Masaż kobiet w ciąży to nadal kwestia, która budzi wątpliwości wśród przyszłych mam, a także wśród masażystów. Aby rozwiać te wątpliwości rozmawiam z wieloletnim praktykiem masażu, lekarzem i autorem książek ?Masaż leczniczy? ?Masaż kobiety w ciąży i niemowlęcia? i wykładowcą Centrum Medycznego AKSON w Łodzi.

Rafał Uryzaj (Serwis-Masażysta): Na początek chciałbym zapytać w prosty sposób czy w ciąży można chodzić na masaż?

Grzegorz Lewandowski: Ciąża to jeden z najpiękniejszych okresów w życiu każdej kobiety, także w życiu jej partnera. Oczekiwanie na potomstwo wiąże się ze świadomą odpowiedzialnością za swoje zdrowie i zdrowie dziecka. W ciąży można chodzić do gabinetu na zabiegi masażu, jak najbardziej.

R.U.: Kiedy zatem w trakcie ciąży nie można korzystać z masażu?

G.L.: Przychodzą do gabinetu kobiety na masaż grzbietu lub całego ciała, dzieje się tak w ciągu ostatnich iluś tam lat. Każde spotkanie przebiega niemal podobnie, a zabiegi mają tę samą oprawę. Nawet nie pytam o ciąże. Po kilku tygodniach moja stała klientka oświadcza mi, że jest w 8 tygodniu ciąży. A do tej pory bez wiedzy, że jest w ciąży wykonywałem zabiegi masażu jak u każdego pacjenta. Zatem wykonywałem masaż w pierwszym trymestrze ciąży nie wiedząc o ciąży kiedy powszechnie uważa się, że pierwszy trymestr jest przeciwwskazaniem do zabiegu masażu. Zabiegami masażu nie przerwałem ciąży i nie wpłynąłem negatywnie na jej przebieg. Jednocześnie kiedy wiem, że kobieta jest w ciąży podchodzę do zabiegów zgoła odmiennie. Opisana pacjentka udowadnia, że nieświadomie można wykonywać profesjonalnie zabiegi masażu bez negatywnych skutków. Kiedy nie wykonywać zabiegów?,  a to jest pytanie, na które pojawiają się liczne przykłady jako przeciwwskazania chociażby:

-nudności i wymioty ? kobieta po prostu zwyczajnie nie przyjdzie do nas, a jeśli pojawi się to na pewno dyskomfort płynący z wywiadu będzie zbyt wysoki by zaproponować masaż,

-nadciśnienie tętnicze i obrzęki,

-nieprawidłowe wyniki badań wykonywanych w diagnostyce biochemicznej prenatalnej,

-zaburzenia czynności mięśnia sercowego z ujawnieniem się wad takich jak chociażby niedomykalność mitralna,

-nieprawidłowy rozwój płodu w tym makro- czy mikrosomia płodu,

-cukrzyca ciężarnych nieleczona,

To tylko kilka przykładów, ale proszę mi wierzyć, że problemów jest znacznie więcej i wcale nie rzadkie. Jest to także ogromne pole do długiej rozmowy dla rozwiania wątpliwości jakie pojawiają się w środowisku kolegów masażystów.

R.U.: Co to znaczy ciąża fizjologiczna i patologiczna i jak się to ma do masażu?

G.L.: Prawidłowy rozwój zarodka, prawidłowy rozwój płodu z dobrym stanem zdrowia kobiety potwierdzonym badaniami oraz porodem drogami naturalnymi można by uznać za ciąże fizjologiczną chociaż nikt ze specjalistów nie posługuje się tym terminem. Ciąża patologiczna czy ciąża wysokiego ryzyka czy ciąża zagrożona to wymienne określenia stanu, w którym istnieje określone ryzyko przedwczesnego zakończenia ciąży. W pierwszym opisywanym stanie istnieje możliwość przeprowadzenia masażu. Ja zawsze podczas szkoleń mówiłem Kolegom: jeśli nie masaż ciężarny to jest czas na masaż twarzoczaszki.

R.U.: Dlaczego warto robić masaż w ciąży? Jakie korzyści płyną z takiego masażu?

G.L.: Wiele gazet, tygodników kolorowych opisuje zbawienny wpływ masażu na kobietę ciężarną. Mało tego, te same gazety sugerują, że okres ciąży to jedyny taki moment kiedy ten masaż należy się bardziej niż kiedykolwiek, wcześniej czy później. A prawda jest taka, że ciąża nie jest specjalnym okresem, w którym masaż wykonuje się w oparciu o, chociażby, inne techniki. Warto wykonać masaż profesjonalnie i odpowiedzialnie zanim kobieta zajdzie w ciąże, podczas ciąży i po porodzie w rewitalizacji wczesnej i późnej. Warto wykonać masaż na każdym mięśniu kończyny dolnej , na pasie barkowym i biodrowym, na mięśniach przykręgosłupowych i na całym grzbiecie, warto zadbać o elastyczność więzadeł, ruchomość stawów, wytrzymałość mięśni zanim kobieta zajdzie w ciąże. Następnie należy podczas ciąży utrwalić uzyskany potencjał w miarę zmieniającej się dynamicznie sytuacji. Dlaczego dynamicznie? No cóż zrobić z kobietą, z którą do tej pory wszystko było dobrze, a tu nagle przychodzi z objawami gestozy? Cała dotychczasowa praca i radość z efektów ustępuje. Należy także pamiętać o wpływie masażu na psychikę matki. Należy pamiętać o usypiającym wpływie masażu na płód, masujemy Panią Zosię, a jej synek Janek z początku poruszający się z czasem trwania masażu wycisza się. To cudowne uczucie. Masaż wpływa na ciało i duszę, na matkę i dziecko.

R.U.: Jakie części ciała są masowane? Czy można masować brzuch? Czy są jakieś miejsca, których nie powinno się masować?

G.L.: Masaż można wykonać niemal na każdej części ciała, trzeba pamiętać o ograniczeniach takich jak chociażby podbrzusze czy piersi.

R.U.: Spotkałem się ze skrajnymi opiniami ginekologów, że nawet przytulanie się taty i całusy w brzuch mogą wywołać skurcze macicy dlatego nie powinno się tego robić. Jakie jest Pana zdanie?

G.L.: Panie Rafale, nie spotkałem się z przypadkami by wymiana uczuć, pewne formy zachowań prowokowały skurcz macicy, a ten prowadził do porodu.

R.U.: Badania* wskazują, że masaż powoduje wzrost poziomu oksytocyny w organiźmie. Wiadomym jest, że hormon ten podaje się ciężarnym do wywołania akcji porodowej. Czy nie ma tutaj zagrożenia podczas masażu, że przedwcześnie wywołamy poród?

G.L.: Nie ma takiego zagrożenia, masaż nie wywoła wzrostu stężenia oksytocyny. Mechanizm wywołujący wydzielanie oksytocyny ma charakter neurohormonalny i zależy od dojrzałości tkanek płodu, a nie od technik stosowanych podczas masażu, użytej siły czy zastosowania masażu na określone obszary ciała.

R.U.: Usłyszałem kiedyś od prof.. Niemca stwierdzenie, że to nie masaż jest zagrożeniem dla kobiety ciężarnej lecz masażysta. Oczywiście taki, który wykona zabieg źle. Czy to prawda?

G.L.: Nie znam tej wypowiedzi, natomiast zawarta w niej myśl jest prawdziwa. Dziękuję za rozmowę i pozdrawiam.

R.U.: Dziękuje również.

 

*Vera B. Morhenn, Jang Woo Park, Elisabeth Piper, Paul J. Zak: Monetary sacrifice among strangers is mediated by endogenous oxytocin release after physical contact. Evolution and Human Behavior.

RA Turner, M.Altemus,B. Cooper, T. McGuinness: Preliminary research on plasma oxytocin in normal cycling women: investigating emotion and interpersonal distress. Psychiatry.

autor Rafał Uryzaj

źródło